Działalność międzynarodowa Grupy GPW

Budowanie międzynarodowego znaczenia i renomy polskiej giełdy jest częścią strategii rozwoju GPW. Efektem realizacji strategii wzmacniania pozycji międzynarodowej GPW jest rosnąca liczba zagranicznych emitentów, pośredników i inwestorów.

Rozwój sieci zagranicznych firm inwestycyjnych – członków giełdy

Poprzez działania akwizycyjne, udział w międzynarodowych konferencjach, organizowanie własnych konferencji w głównych światowych centrach finansowych, czy przy okazji międzynarodowych roadshows, GPW aktywnie promuje polski rynek kapitałowy wśród globalnych inwestorów i pośredników finansowych. Działania GPW koncentrują się na pozyskiwaniu krajowych i zagranicznych członków giełdy. Są to przede wszystkim międzynarodowe banki inwestycyjne, ale również regionalni pośrednicy finansowi, którzy coraz częściej wykazują zainteresowanie dostępem do systemu transakcyjnego GPW ze względu na pojawienie się spółek z Regionu na warszawskim parkiecie.

W 2012 r. Giełda zmieniła sposób klasyfikacji członków GPW na grupy lokalnych i zdalnych podmiotów, tak aby lepiej odpowiadał on realiom regulacyjnym i faktycznej aktywności tych firm na krajowym rynku kapitałowym. Do lokalnych członków GPW zalicza się wszystkie podmioty krajowe i zagraniczne, które prowadzą przedsiębiorstwo na terytorium RP zajmujące się obsługą zleceń giełdowych lub działalnością powiązaną z obsługą zleceń. Zdalni członkowie to firmy nieposiadające oddziału w Polsce lub posiadające oddział, którego działalność nie jest powiązana z obsługą zleceń. W wyniku tej zmiany dwa podmioty (Credit Suisse Securities (Europe) Limited oraz Wood&Company Financial Services A.S.) zostały przeklasyfikowane z grupy zdalnych członków do lokalnych. Tym samym na koniec 2012 r. w ramach Giełdy funkcjonowało łącznie 60 członków – 33 lokalnych i 27 zdalnych. Według klasyfikacji obowiązującej wcześniej byłoby to odpowiednio 31 i 29 członków. Udział zdalnych członków w sesyjnych obrotach akcjami wyniósł w 2012 r. ok. 11% w porównaniu do ok. 8 % w 2011 r. (wg starej klasyfikacji udział ten wynosił odpowiednio 24,9% i 23,4%). 

Zagraniczni (lokalni i zdalni) członkowie Giełdy pochodzą z wielu państw Europy. Zdalne członkostwo to dla zagranicznych brokerów możliwość bezpośredniego dostępu do systemu GPW, bez konieczności fizycznej obecności w Polsce lub korzystania z pośrednictwa lokalnych brokerów. Na koniec 2012 r. z rozwiązania tego korzystali pośrednicy z Austrii, Bułgarii, Cypru, Czech, Estonii, Francji, Holandii, Litwy, Niemiec, Rumunii, Słowacji, Szwecji, Węgier i Wielkiej Brytanii.

Udział lokalnych i zdalnych członków GPW w sesyjnych obrotach akcjami na Głównym Rynku
  Rok zakończony 31 grudnia
  2012 2011 2010 2009 2008
Lokalni
89% 92% 88% 94% 91%
Zdalni 11% 8% 12% 6% 9%
Źródło: GPW

W badaniach przeprowadzonych przez GPW, w 2012 r. inwestorzy zagraniczni mieli 48% udziału w obrotach, co było wynikiem nieznacznie wyższym (o 1 p.p.) od ubiegłorocznego.

Udział inwestorów w obrotach na Głównym Rynku akcji
  Rok zakończony 31 grudnia
  2012 2011 2010 2009 2008
Inwestorzy zagraniczni   48% 47% 47% 36% 43%
Krajowi inwestorzy indywidualni 18% 18% 19% 27% 18%
Krajowi inwestorzy instytucjonalni 34% 35% 34% 37% 39%
Źródło: GPW

W 2012 r. zwiększyła się aktywność inwestorów zagranicznych na rynku kontraktów terminowych. Wolumen obrotów generowanych przez inwestorów zagranicznych wyniósł w tym roku 1,8 mln kontraktów, co, w porównaniu z wolumenem ponad 2,2 mln kontraktów w 2011 r., oznacza spadek o 19%.

Udział inwestorów w obrotach na rynku kontraktów terminowych
  Rok zakończony 31 grudnia
  2012 2011 2010 2009 2008
Inwestorzy zagraniczni   17% 16% 14% 11% 10%
Krajowi inwestorzy indywidualni 47% 46% 50% 52% 53%
Krajowi inwestorzy instytucjonalni 36% 38% 36% 37% 37%
Źródło: GPW

Pozyskiwanie zagranicznych emitentów

Grupa dąży do wzmacniania pozycji regionalnego centrum finansowego, koncentrując aktywne działania marketingowe na spółkach z regionu Europy Środkowej i Wschodniej. W opinii Spółki, GPW posiada przewagi konkurencyjne wobec giełd Regionu, wśród których można wymienić rozpoznawalną markę, niezawodność systemu transakcyjnego, jakość realizowanych transakcji, płynność rynku oraz otoczenie rynkowe chroniące interesy inwestorów i ułatwiające dostęp do rynku zagranicznym inwestorom i brokerom, a także dostęp emitentów do zdywersyfikowanej bazy inwestorów krajowych i zagranicznych.

Poprzez autorski Program WSE IPO Partner, GPW współpracuje z siecią zagranicznych banków, domów maklerskich i innych pośredników, w celu promowania polskiego rynku kapitałowego za granicą, co istotnie zwiększa możliwości GPW w docieraniu do szerszej grupy emitentów i uczestników rynku. Na dzień 31 grudnia 2012 r., w programie WSE IPO Partner uczestniczyło 28podmiotów z 13 krajów.

Od 30 maja 2012 r. Giełda rozpoczęła obliczanie i publikację indeksu WIG-CEE, w skład którego na koniec 2012 r. wchodziło 31 spółek notowanych zarówno na Głównym Rynku GPW jak i na NewConnect, pochodzących z następujących krajów: Bułgaria, Chorwacja, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Ukraina i Węgry. Wprowadzenie indeksu WIG-CEE było konsekwencją rosnącej liczby emitentów z regionu i elementem strategii umacniania pozycji GPW w Europie Środkowej i Wschodniej. WIG-CEE jest trzecim, po WIG-Poland i WIG-Ukraine, indeksem obliczanym przez GPW, dla którego głównym kryterium doboru spółek jest kraj pochodzenia emitenta, ale pierwszym indeksem regionalnym.

Według stanu na dzień 31 grudnia 2012 r. na rynkach prowadzonych przez Giełdę notowane były akcje 51 spółek zagranicznych, w tym 8 na NewConnect, o łącznej kapitalizacji blisko 211 mld zł. Udział spółek zagranicznych w całkowitych obrotach sesyjnych akcjami na Głównym Rynku wyniósł 2,8% w 2012 r. wobec 3,3% w 2011 r. Działania nakierowane na budowanie płynności obrotu akcjami spółek zagranicznych stanowią, obok akwizycji zagranicznych emitentów, jedno z głównych zadań GPW w kontekście aktywności międzynarodowej Spółki. Jest ono realizowane m. in. poprzez promowanie dobrych praktyk i najwyższych standardów relacji inwestorskich wśród spółek zagranicznych oraz przez organizowanie konferencji, w ramach których zagraniczni emitenci spotykają się z zarządzającymi z firm asset management, które inwestują swoje aktywa na GPW.

Spośród 51 zagranicznych spółek notowanych na rynkach GPW, 12 stanowią spółki z Ukrainy. Debiut pierwszej spółki ukraińskiej odbył się na GPW w 2006 r. Otwarcie przedstawicielstwa GPW w Kijowie w 2008 r., włączenie pierwszej spółki z Ukrainy do indeksu WIG20 oraz utworzenie indeksu spółek ukraińskich w 2011 r.  to tylko niektóre elementy z łańcucha zdarzeń inicjowanych i realizowanych na polu współpracy z ukraińskim biznesem. Wysoka reputacja warszawskiej giełdy w oczach przedsiębiorców z Ukrainy to efekt pracy prowadzonej od roku 2006, kiedy kierunek wschodni GPW uznała za istotny dla przyszłości polskiego rynku kapitałowego. Dla spółek z Ukrainy poszukujących kapitału na rozwój, GPW jest dziś rynkiem pierwszego wyboru. Oferuje im renomę dojrzałego i dynamicznego rynku oraz dostęp do kapitału zagranicznego, ale przy znacznie niższych kosztach jego pozyskania niż na innych giełdach europejskich.

Rynek towarowy

Uwarunkowania regulacyjne

Programy strategiczne i plany działania TGE wpisują się w proponowany przez Komisję i Radę Europejską zakres działań wdrożeniowych europejskiego wewnętrznego rynku energii elektrycznej oraz rynków regionalnych. Uruchomiona w marcu 2011 r. Agencja ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) wspólnie z Krajowymi Urzędami Energetyki jest obecnie inicjatorem zmian w modelach funkcjonowania rynków krajowych. Przyjęto zasadę, że cele okresowe dla rynków regionalnych i rynku europejskiego realizowane będą poprzez wspólne działania koordynowane przez Agencję ds. Współpracy Regulatorów Rynków Energii (Agency for Coooperation of Energy Regulators – ACER) i Regulatorów Krajowych z jednoznacznym przypisaniem zadań i odpowiedzialności w podziale na obszar techniczny i rynkowy (ścisła współpraca Operatorów i Giełd).

Komisja Europejska i Rada Europejska potwierdziły oczekiwany termin uruchomienia wspólnego rynku energii do końca 2014 r. Integracja ma być realizowana na szczeblu regionalnym, a w kolejnym kroku nastąpi integracja ponadregionalna. Celem wdrożenia rynku europejskiego jest łączenie rynków krajowych według optymalnych modeli z zastosowaniem optymalnych jednolitych algorytmów określania cen w tym procesie, zwiększenie transgranicznych zdolności wymiany energii z zastosowaniem optymalnych algorytmów ich określania, maksymalizację efektu ekonomicznego (social welfare) dla uczestników w postaci racjonalizacji kosztów produkcji i zakupu oraz konwergencji cen oraz regionalną i unijną synergię usług zapewniających bezpieczeństwo energetyczne.

TGE współpracuje ze stowarzyszeniami Association of European Energy Exchanges (EUROPEX), European Federation of Energy Traders (EFET), Union of Electricity Industry (EURELECTRIC) oraz z interesariuszami rynków regionalnych Europy Środkowej i Wschodniej (CEE), Europy Środowej i Północnej (CWE) i Europy Północno-Zachodniej (NWE). TGE aktywnie uczestniczy w pracach projektowych, dostosowuje swą infrastrukturę techniczną do potrzeb rynku doskonaląc algorytmy posiadanych systemów IT oraz prowadzi rozmowy z licencjodawcami i posiadaczami systemów informatycznych umożliwiających budowę rynku europejskiego.

Działania TGE w zakresie budowy wewnętrznego rynku energii elektrycznej
(Internal Electricity Market – IEM)

TGE współpracuje z Urzędem Regulacji Energetyki (URE) oraz Operatorem Sieci Przesyłowej – PSE na arenie międzynarodowej w zakresie prac przygotowawczych do uruchomienia wspólnego rynku europejskiego w obszarze rynków towarowych energii elektrycznej dnia następnego oraz dnia bieżącego, wraz interesariuszami rynków regionalnych CEE, CWE, i NWE w ramach następujących projektów:

  • projekt Price Coupling of Regions (PCR) w zakresie rynku dnia następnego;
  • projekt rynku regionalnego CEE w zakresie rynku dnia następnego;
  • projekt przyłączenia się rynku polskiego do uruchomionego we wrześniu 2012 r. rynku dnia następnego trzech giełd (rynków Czech, Słowacji i Węgier);
  • projekt Cross-border Intraday (XBID) w zakresie rynku dnia bieżącego;
  • współpraca z giełdą skandynawską Nord Pool Spot (NPS) w zakresie działającego od grudnia 2010 r.  rynku dnia następnego i możliwego do uruchomienia rynku dnia bieżącego.

Koszty uczestnictwa TGE w projektach budowy rynków regionalnych i rynku europejskiego mogą uzyskać refinansowanie na podstawie wstępne potwierdzenia przez Prezesa URE. Dla giełdy energii będą to koszty implementacyjne (partycypacja w kosztach poniesionych dotychczas przez giełdy Europy Zachodniej), koszty inwestycyjne (sprzęt komputerowy i oprogramowanie) oraz koszty eksploatacyjne bieżące i przyszłe (opłaty za usługi, koszty prowadzenia systemów rynkowych przez giełdy).

Śledź nas na facebook.png twitter.png rss.png

Projekt i wykonanie        Zastrzeżenia prawne       2013 Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.